I. KHÁI NIỆM
Kiến thức về hệ thống kiểm soát nội bộ là sự hiểu biết về các quy trình, chính sách và thủ tục được thiết lập trong doanh nghiệp nhằm đảm bảo tính hiệu quả và hiệu suất của hoạt động, độ tin cậy của báo cáo tài chính, sự tuân thủ các quy định pháp luật, góp phần đạt được mục tiêu của tổ chức.
II. THANG ĐO 5 CẤP ĐỘ
1. Cấp độ 1
- Diễn giải cấp độ: Có kiến thức sơ lược về hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Diễn giải hành vi: Nhận biết được khái niệm và mục đích cơ bản của kiểm soát nội bộ. Hiểu sơ lược về các thành phần chính của hệ thống kiểm soát nội bộ. Biết cách tuân thủ một số quy trình kiểm soát đơn giản trong công việc hàng ngày. Nhận diện được một số rủi ro cơ bản trong hoạt động doanh nghiệp. Có khả năng tra cứu thông tin về các quy định liên quan đến kiểm soát nội bộ.
- Hướng dẫn đánh giá: Đánh giá thông qua bài kiểm tra trắc nghiệm về các khái niệm cơ bản trong kiểm soát nội bộ. Yêu cầu mô tả ngắn gọn mục đích của kiểm soát nội bộ và nêu ra một quy trình kiểm soát đơn giản.
2. Cấp độ 2
- Diễn giải cấp độ: Có kiến thức cơ bản về hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Diễn giải hành vi: Hiểu và áp dụng được các nguyên tắc cơ bản của kiểm soát nội bộ. Nắm vững cách thức vận hành của các quy trình kiểm soát cơ bản trong hệ thống kiểm soát nội bộ. Thực hiện được các đánh giá rủi ro ở mức độ đơn giản. Áp dụng được các biện pháp kiểm soát cơ bản trong phạm vi công việc của mình. Có khả năng phát hiện và báo cáo các vấn đề liên quan đến kiểm soát nội bộ.
- Hướng dẫn đánh giá: Đánh giá thông qua bài kiểm tra kết hợp trắc nghiệm và tự luận. Yêu cầu giải thích các nguyên tắc cơ bản của hệ thống kiểm soát nội bộ và đề xuất biện pháp kiểm soát cho một tình huống cụ thể đơn giản.
3. Cấp độ 3
- Diễn giải cấp độ: Có kiến thức bài bản về hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Diễn giải hành vi: Áp dụng thành thạo các chuẩn mực và quy định về kiểm soát nội bộ. Phân tích và đánh giá được hiệu quả của các quy trình kiểm soát hiện có. Thiết kế và triển khai được các biện pháp kiểm soát phù hợp cho các quy trình nghiệp vụ. Thực hiện được các đánh giá rủi ro chi tiết và đề xuất biện pháp quản lý rủi ro. Có khả năng hướng dẫn đồng nghiệp về các vấn đề liên quan đến kiểm soát nội bộ.
- Hướng dẫn đánh giá: Đánh giá thông qua việc phân tích một tình huống thực tế. Yêu cầu ứng viên đánh giá hiệu quả của một quy trình kiểm soát cụ thể, đánh giá rủi ro và đề xuất cải tiến. Thực hiện bài tập đánh giá rủi ro cho một phòng ban hoặc quy trình cụ thể.
4. Cấp độ 4
- Diễn giải cấp độ: Có kiến thức chuyên sâu về hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Diễn giải hành vi: Vận dụng linh hoạt kiến thức kiểm soát nội bộ để giải quyết các vấn đề phức tạp trong doanh nghiệp. Xây dựng và cải tiến hệ thống kiểm soát nội bộ toàn diện cho tổ chức. Phát triển được các công cụ và phương pháp đánh giá hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ. Tư vấn chiến lược về quản trị rủi ro và kiểm soát nội bộ cho ban lãnh đạo. Đào tạo và phát triển đội ngũ nhân viên về kiểm soát nội bộ.
- Hướng dẫn đánh giá: Đánh giá thông qua việc xem xét các đóng góp sáng tạo và cải tiến hệ thống kiểm soát nội bộ trong doanh nghiệp. Yêu cầu ứng viên trình bày kế hoạch đào tạo và phát triển nhóm kiểm soát nội bộ. Đánh giá chất lượng của các đề xuất tư vấn về quản trị rủi ro và kiểm soát nội bộ cho ban lãnh đạo.
5. Cấp độ 5
- Diễn giải cấp độ: Có kiến thức chuyên sâu, sáng tạo và có tầm ảnh hưởng lớn trong lĩnh vực kiểm soát nội bộ.
- Diễn giải hành vi: Đề xuất và triển khai các phương pháp kiểm soát nội bộ sáng tạo, tối ưu hóa hệ thống quản trị rủi ro trong doanh nghiệp. Tư vấn chiến lược về kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro. Nghiên cứu và phát triển các công nghệ mới ứng dụng trong lĩnh vực kiểm soát nội bộ. Đóng góp vào việc hoạch định chính sách và quy định về kiểm soát nội bộ. Được công nhận là chuyên gia hàng đầu, có ảnh hưởng lớn trong cộng đồng kiểm soát nội bộ và quản trị doanh nghiệp.
- Hướng dẫn đánh giá: Đánh giá thông qua việc xem xét các sáng kiến và đề xuất ảnh hưởng đến ứng dụng kiểm soát nội bộ ở cấp ngành hoặc quốc gia. Yêu cầu trình bày một chiến lược tổng thể về kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro doanh nghiệp. Đánh giá khả năng tư vấn chiến lược và tầm ảnh hưởng trong ngành.